اگر با وصل کردن دوشاخه یا فشردن کلید جاروبرقی، فیوز برق خانه بلافاصله قطع می شود، احتمال وجود اضافه بار، اتصال کوتاه، نشتی جریان یا خرابی یکی از قطعات الکتریکی دستگاه مطرح است. زمان دقیق پریدن فیوز مهم ترین سرنخ برای تشخیص محدوده ایراد است.
بالا زدن چندباره فیوز و روشن کردن مجدد جاروبرقی روش عیب یابی مناسبی نیست. اگر دستگاه باعث قطع مکرر برق می شود، آن را از پریز جدا کنید تا کابل، سیم جمع کن، برد، موتور و مدار برق ساختمان به شکل ایمن بررسی شوند.
اقدام فوری پس از پریدن فیوز
ابتدا کلید جاروبرقی را خاموش و دوشاخه را از پریز جدا کنید. فیوز را تنها زمانی دوباره وصل کنید که جاروبرقی از مدار خارج شده باشد. اگر بدون اتصال دستگاه نیز فیوز دوباره می پرد، مشکل احتمالا به برق ساختمان مربوط است و باید برق کار آن را بررسی کند.
در صورت مشاهده جرقه، دود، بوی سیم سوخته، سیاهی دوشاخه یا داغ شدن کابل، دستگاه را به پریز دیگری نیز وصل نکنید. برای بررسی تخصصی می توانید از خدمات تعمیر جاروبرقی در محل استفاده کنید.
فیوز دقیقا چه زمانی می پرد؟
پیش از بررسی علت ها، مشخص کنید قطع برق در کدام مرحله اتفاق می افتد. تفاوت چند ثانیه ای در زمان قطع شدن می تواند مسیر عیب یابی را تغییر دهد.
فیوز مینیاتوری می پرد یا محافظ جان؟
در گفت و گوی روزمره معمولا به همه کلیدهای تابلو برق «فیوز» گفته می شود؛ اما نوع کلیدی که قطع می شود در تشخیص اهمیت دارد. قطع شدن کلید مینیاتوری بیشتر با اتصال کوتاه یا عبور جریان بیشتر از ظرفیت مدار ارتباط دارد.
اگر کلید محافظ جان قطع می شود، نشتی جریان به بدنه، رطوبت، خرابی عایق سیم ها یا اتصال بخشی از مدار به زمین محتمل تر است. تشخیص قطعی باید با ابزار اندازه گیری انجام شود و نباید محافظ جان را از مدار خارج کرد.
۱
اضافه بار مدار یا خرابی پریز و فیوز ساختمان
جاروبرقی هنگام راه اندازی جریان قابل توجهی از مدار دریافت می کند. اگر چند وسیله پرمصرف مانند اتو، بخاری برقی، مایکروویو یا لباسشویی روی همان مدار فعال باشند، مجموع مصرف می تواند از ظرفیت مدار بیشتر شود و فیوز را قطع کند.
فرسودگی پریز، شل بودن اتصالات، سه راهی نامناسب یا کلید مینیاتوری معیوب نیز ممکن است باعث قطع برق شود. اگر جاروبرقی فقط در یک پریز خاص موجب پریدن فیوز می شود، احتمال ایراد پریز یا سیم کشی همان مسیر افزایش پیدا می کند.
تمام وسایل پرمصرف همان مدار را خاموش کنید. بدون استفاده از سه راهی، جاروبرقی را فقط در صورتی که کابل و دوشاخه سالم هستند در یک پریز مطمئن دیگر آزمایش کنید. اگر مشکل فقط در یک پریز تکرار شد، برق کار باید مدار ساختمان را بررسی کند.
۲
اتصالی دوشاخه، کابل برق یا سیم جمع کن
له شدن کابل زیر وسایل، کشیدن سیم از قسمت کابل، خم شدن مداوم کنار دوشاخه یا فرسودگی سیم در محل ورود به سیم جمع کن می تواند عایق رشته ها را از بین ببرد. تماس دو رشته آسیب دیده با یکدیگر ممکن است به محض اتصال دوشاخه، فیوز را قطع کند.
در بعضی موارد روکش خارجی سالم به نظر می رسد، اما رشته های داخلی نزدیک دوشاخه یا قرقره سیم جمع کن آسیب دیده اند. سیاهی پایه های دوشاخه، بوی پلاستیک داغ، جرقه در پریز و قطع شدن برق با تغییر طول کابل از نشانه های مهم هستند.
فقط ظاهر کابل، دوشاخه و محل ورود سیم به بدنه را در حالت جدا از برق بررسی کنید. برای پیدا کردن قطعی، سیم را خم یا تکان ندهید و از چسب برق به عنوان تعمیر دائمی استفاده نکنید.
۳
خرابی کلید پاور یا اتصال سیم کشی داخلی
اگر فیوز پس از اتصال دوشاخه سالم می ماند اما دقیقا هنگام فشردن کلید پاور قطع می شود، ایراد می تواند در کلید، سوکت های متصل به آن یا سیم کشی بعد از کلید باشد. سوختگی کنتاکت، ذوب شدن سوکت یا تماس سیم لخت با بدنه داخلی می تواند اتصال کوتاه ایجاد کند.
ضربه، نفوذ رطوبت، باز و بسته شدن غیراصولی بدنه یا تعمیر قبلی نامناسب احتمال این خرابی را افزایش می دهد. گاهی کلید از بیرون طبیعی به نظر می رسد، اما سطح داخلی آن سوخته یا دو پایه در تماس ناخواسته قرار گرفته اند.
تکنسین باید پیوستگی کلید، مقاومت عایقی سیم ها، سلامت سوکت ها و وجود اتصال بدنه را بررسی کند. اتصال مستقیم سیم ها برای حذف کلید، خطرناک است و نباید انجام شود.

۴
خرابی برد کنترل، تریاک یا فیلتر برق ورودی
مدل های دارای تنظیم الکترونیکی قدرت، نمایشگر یا کلیدهای دیجیتال از برد برای کنترل دور موتور استفاده می کنند. اتصال کوتاه در تریاک، خازن، فیلتر ضدپارازیت یا مسیرهای برد می تواند هنگام وصل برق یا ارسال فرمان روشن شدن، جریان غیرعادی ایجاد کند.
سیاهی روی برد، ترکیدگی خازن، بوی تند الکترونیکی یا عملکرد غیرعادی چراغ ها می تواند نشانه خرابی باشد؛ با این حال، سالم بودن ظاهری برد خرابی الکتریکی را رد نمی کند.
ورودی و خروجی برد، قطعات قدرت و مقاومت عایقی باید با ابزار مناسب تست شوند. تعویض کامل برد پیش از آزمایش قطعات می تواند هزینه غیرضروری ایجاد کند.
۵
اتصال کوتاه یا نیم سوز شدن موتور
خرابی عایق سیم پیچ، اتصال داخلی آرمیچر، آسیب کلکتور یا تماس سیم های موتور با بدنه می تواند جریان مصرفی را به شکل ناگهانی افزایش دهد. در این حالت فیوز معمولا هنگام فشردن کلید یا در چند لحظه اول کار قطع می شود.
بوی لاک سوخته، جرقه شدید، نوسان دور، صدای خشن و داغ شدن سریع از نشانه های احتمالی خرابی موتور هستند. اگر پیش از پریدن فیوز، از محفظه موتور جرقه غیرعادی دیده شده است، راهنمای علت جرقه زدن موتور جاروبرقی می تواند به تفکیک ایراد زغال، کلکتور و آرمیچر کمک کند.
مقاومت سیم پیچ، اتصال بدنه، وضعیت آرمیچر، زغال، کلکتور و جریان مصرفی موتور باید بررسی شود. تعویض زغال بدون تست سیم پیچ و کلکتور همیشه مشکل را برطرف نمی کند.
۶
گیر کردن موتور، خرابی بلبرینگ یا مسدود شدن پروانه
اگر محور موتور آزادانه نچرخد، موتور برای شروع حرکت جریان بیشتری می کشد. خرابی بلبرینگ، گیر کردن جسم خارجی در پروانه، شکستگی فن یا تماس قطعات چرخان با محفظه می تواند باعث افزایش شدید جریان و قطع فیوز شود.
این ایراد اغلب با صدای وزوز، تق تق، ساییدگی یا تلاش کوتاه موتور برای راه افتادن همراه است. اگر فیوز بعد از چند ثانیه یا پس از گرم شدن دستگاه می پرد، گرفتگی فیلتر و مسیر هوا نیز می تواند فشار حرارتی روی موتور را بیشتر کند. جزئیات این الگو در مقاله علت داغ شدن جاروبرقی بررسی شده است.
تکنسین باید حرکت محور، وضعیت بلبرینگ، پروانه، فاصله قطعات چرخان و جریان راه اندازی موتور را کنترل کند. روشن کردن مکرر موتور گیرکرده می تواند سیم پیچ را بسوزاند.
جدول تشخیص سریع علت پریدن فیوز با جاروبرقی
جدول زیر برای محدود کردن محدوده خرابی است و جای تست برق و موتور را نمی گیرد.
| زمان قطع فیوز | علت محتمل | نشانه همراه | اقدام مناسب |
|---|---|---|---|
| به محض اتصال دوشاخه | دوشاخه، کابل، سیم جمع کن یا فیلتر ورودی | جرقه پریز، سیاهی یا بوی پلاستیک | دستگاه دوباره متصل نشود |
| هنگام فشردن کلید پاور | کلید، سیم کشی، برد یا موتور | کلید داغ، بوی برق یا صدای لحظه ای | تست تخصصی مدار |
| یک تا چند ثانیه بعد | موتور، بلبرینگ یا پروانه | وزوز، تق تق، جرقه یا نچرخیدن موتور | روشن کردن مجدد ممنوع |
| پس از چند دقیقه کار | اضافه بار، افزایش دما یا ایراد موتور | بدنه داغ، افت مکش یا بوی سوختگی | بررسی هوا و موتور |
| فقط در یک پریز | پریز یا سیم کشی ساختمان | داغی، لقی یا تغییر رنگ پریز | بررسی توسط برق کار |
| محافظ جان قطع می شود | نشتی جریان یا خرابی عایق | رطوبت، برق دار شدن یا سیم آسیب دیده | تست عایقی و اتصال بدنه |
چگونه بفهمیم مشکل از جاروبرقی است یا برق ساختمان؟
احتمال خرابی جاروبرقی بیشتر است اگر:
- دستگاه در چند پریز سالم باعث قطع فیوز می شود.
- دوشاخه یا کابل تغییر رنگ داده است.
- پیش از قطع برق بوی سوختگی یا جرقه دیده می شود.
- قطع شدن دقیقا با فشردن کلید دستگاه اتفاق می افتد.
- موتور صدای وزوز یا ساییدگی دارد.
احتمال ایراد ساختمان بیشتر است اگر:
- مشکل فقط در یک پریز یا اتاق رخ می دهد.
- چند وسیله پرمصرف هم زمان روشن هستند.
- پریز لق، داغ یا سیاه شده است.
- بدون اتصال جاروبرقی نیز فیوز قطع می شود.
- وسایل پرمصرف دیگر نیز همان فیوز را می پرانند.
اگر دستگاه علاوه بر پریدن فیوز، علائم دیگری مانند روشن نشدن، خاموشی ناگهانی، جرقه، بوی سوختگی یا صدای غیرعادی دارد، برای مقایسه نشانه ها می توانید راهنمای مشکلات رایج جاروبرقی را بررسی کنید.

هنگام پریدن فیوز این کارها را انجام ندهید
- فیوز را چند بار پشت سر هم بالا نزنید و دستگاه را دوباره روشن نکنید.
- از سه راهی، تبدیل یا سیم رابط برای آزمایش مجدد استفاده نکنید.
- فیوز ساختمان را با مدل دارای آمپر بالاتر جایگزین نکنید.
- محافظ جان، فیوز داخلی یا ترموستات دستگاه را یکسره نکنید.
- کابل آسیب دیده را تنها با پیچاندن چسب برق دوباره استفاده نکنید.
- موتور یا برد را در حالت باز و متصل به برق آزمایش نکنید.
- روی دستگاه داغ یا متصل به برق آب نریزید.
تفاوت پریدن فیوز با روشن نشدن جاروبرقی
در مشکل پریدن فیوز، اتصال یا راه اندازی جاروبرقی باعث واکنش سیستم حفاظتی ساختمان و قطع برق می شود. بنابراین تمرکز عیب یابی روی اتصال کوتاه، اضافه جریان و نشتی برق است.
اگر فیوز قطع نمی شود و دستگاه بدون هیچ صدا، چراغ یا واکنشی باقی می ماند، مسئله نیت متفاوتی دارد و باید مسیر برق ورودی، کلید و موتور مطابق راهنمای علت روشن نشدن جاروبرقی بررسی شود.
چه زمانی تعمیر جاروبرقی ضروری است؟
اگر مشکل پس از خاموش کردن وسایل دیگر و بررسی یک پریز سالم همچنان تکرار می شود، احتمال خرابی داخل دستگاه افزایش پیدا می کند. در شرایط زیر جاروبرقی را دوباره روشن نکنید:
جاروبرقی باعث قطع فیوز یا محافظ جان می شود؟
دستگاه را دوباره به برق متصل نکنید. تکنسین می تواند کابل، سیم جمع کن، کلید، برد، موتور و نشتی جریان را مرحله به مرحله بررسی و هزینه را پیش از شروع تعمیر اعلام کند.
سوالات متداول درباره پریدن فیوز با جاروبرقی
جمع بندی
پریدن فیوز هنگام روشن کردن جاروبرقی میتواند از اضافهبار مدار و خرابی پریز شروع شود و تا اتصالی کابل، سیمجمعکن، کلید، برد یا موتور ادامه پیدا کند. مهمترین سرنخ این است که فیوز هنگام اتصال دوشاخه، فشردن کلید، چند ثانیه پس از راهاندازی یا بعد از گرم شدن دستگاه قطع میشود.
اگر مشکل در چند پریز سالم تکرار میشود یا با جرقه، بوی سوختگی، صدای غیرعادی و داغ شدن کابل همراه است، دستگاه را دوباره روشن نکنید. بالا زدن مکرر فیوز یا استفاده از فیوز قویتر مشکل را رفع نمیکند و میتواند خطر برقگرفتگی، آسیب موتور و آتشسوزی را افزایش دهد. برای بررسی ایمن کابل، سیمجمعکن، برد و موتور میتوانید از خدمات تعمیرینو استفاده کنید.
